ƏDV (Əlavə Dəyər Vergisi) Nədir?
Əlavə dəyər vergisi (ƏDV) — malların satışı, işlərin görülməsi və xidmətlərin göstərilməsi zamanı alınan dolayı vergidir. Azərbaycanda ƏDV Vergi Məcəlləsinin XII fəsli ilə tənzimlənir.
Sadə dillə desək: siz mağazadan hər hansı mal alarkən qiymətə ƏDV artıq daxildir. Satıcı bu vergini dövlətə ötürür, siz isə istehlakçı olaraq faktiki olaraq onu ödəyən tərəfsiniz.
ƏDV Dərəcələri (2026)
Azərbaycanda tətbiq olunan əsas ƏDV dərəcələri aşağıdakılardır:
| Dərəcə | Tətbiq Sahəsi və Nümunələr |
|---|---|
| 18% | Ümumi dərəcə — əksər mal və xidmətlər (geyim, texnika, xidmətlər) |
| 10% | Bəzi ərzaq məhsulları, dərmanlar, uşaq qidaları, kitablar |
| 0% | İxracat əməliyyatları, beynəlxalq nəqliyyat və yük daşımaları |
Sürüşdürərək tamamını görün
ƏDV-ni Məbləğə Əlavə Etmək
Məbləğə ƏDV əlavə etmək üçün aşağıdakı sadə formuladan istifadə edilir:
Nümunə: 500 AZN-lik məhsula 18% ƏDV əlavə etdikdə:
- ƏDV məbləği: 500 × 0.18 = 90 AZN
- ƏDV ilə birlikdə cəmi: 590 AZN
ƏDV-ni Məbləğdən Ayırmaq (Daxil Hesab)
Əksər hallarda qiymətə ƏDV artıq daxil olur. Bu zaman ƏDV-ni məbləğdən ayırmaq üçün:
Nümunə: 590 AZN daxilindən 18% ƏDV-ni ayırmaq:
- ƏDV məbləği: 590 × 18 / 118 = 90 AZN
- ƏDV-siz net məbləğ: 590 - 90 = 500 AZN
ƏDV-yə Cəlb Olunmayan Fəaliyyətlər
Bəzi fəaliyyət növləri sosial əhəmiyyətli olduğu üçün ƏDV-dən tam azaddır:
- Bir sıra tibbi və təhsil xidmətləri
- Maliyyə, bank və sığorta xidmətlərinin böyük qismi
- Şəhərdaxili ictimai nəqliyyat